NL / EN

12 mois de mesures citoyennes contre la pollution de l’air à Bruxelles

L’asbl Les chercheurs d’air, avec le soutien de Bruxelles Environnement, du Ministre Bruxellois de l’Environnement Alain Maron, de la fondation Bloomberg Philanthropies et de 17 communes [1] de la Région Bruxelloise, lance aujourd’hui une nouvelle campagne de science collaborative pour identifier et combattre les zones très polluées de la capitale.

Dans le cadre de cette campagne, les Bruxellois.e.s sont invité.e.s à mesurer gratuitement, d’octobre 2020 à octobre 2021, les concentrations en dioxyde d’azote (NO2) devant chez eux/elles. Les participant.e.s pourront ainsi connaître la qualité de l’air qu’ils/elles respirent au cours d’une année.

A l’échelle européenne, l’ampleur de ce projet est inédit : ce sera en effet la première fois qu’un projet de mesure du NO2 par des citoyen.ne.s durera aussi longtemps (12 mois).

Pierre Dornier, fondateur et président de l’asbl Les chercheurs d’air, a déclaré : “Comme nous l’a montré la pandémie de COVID-19, il est très difficile de lutter contre ce qu’on ne voit pas. Rendre la pollution de l’air visible, c’est la rendre vulnérable. De grands efforts doivent donc être faits en ce sens pour améliorer durablement la qualité de l’air à Bruxelles.

Alain Maron, Ministre bruxellois de l’Environnement, a déclaré : “La pollution de l’air est un vrai problème de santé publique, dont le Gouvernement bruxellois veut se saisir à bras le corps. Outre le renforcement du réseau de mesure officiel de la qualité de l’air, sur lequel nous travaillons, soutenir des initiatives citoyennes de ce type nous semble crucial. En étudiant de manière plus approfondie la pollution de l’air respirée dans une série de lieux sensibles de la Région, ce projet doit nous permettre d’informer nos décisions politiques, tout en sensibilisant les bruxellois à cette problématique importante.”

Antha Williams, Directrice des Programmes Environnement à Bloomberg Philanthropies, a déclaré: “La pandémie de COVID-19 nous a montré non seulement le besoin urgent d’améliorer la qualité de l’air, mais également la faculté qu’ont les citoyen.ne.s et les communautés à se protéger mutuellement et à travailler ensemble pour atteindre un objectif commun. Nous sommes ravis de soutenir ce projet qui met en avant une action collective visant à sensibiliser le grand public à la problématique de la pollution de l’air afin d’apporter un véritable changement.”

En plus des 50 citoyen.ne.s qui seront sélectionnés pour participer au projet, plus de 60 écoles de la Région de Bruxelles-Capitale prendront également part à la campagne en faisant les mesures dans leur cour de récréation.

Pierre Dornier a rajouté : “La pollution de l’air est susceptible de provoquer des maladies chroniques chez les enfants car leur organisme n’est pas encore mature. Laisser un enfant respirer un air pollué, c’est comme le laisser boire de l’alcool ou fumer des cigarettes, c’est inacceptable. Tout doit être fait pour leur garantir un air sain sans plus attendre.

Les données collectées au cours de ce projet seront analysées par un laboratoire indépendant et permettront d’identifier et de cartographier des zones dans lesquelles la pollution dépasserait les recommandations de l’Organisation Mondiale de la Santé (OMS) et où des actions devraient être mise en place en priorité.

En Belgique, la pollution de l’air est un véritable problème sanitaire. Selon un récent rapport de l’Agence européenne de l’Environnement, celle-ci serait à l’origine de 9.380 décès prématurés par an. En 2016 le dioxyde d’azote aurait été responsable de 1 600 décès prématurés dans notre pays. Comme le démontrent de nombreuses études, la pollution de l’air a des effets particulièrement néfastes sur la santé des enfants : affaiblissement de la fonction pulmonaire, multiplication des cas d’asthme et de bronchite chronique, augmentation du risque d’obésité, de diabète, de troubles neurologiques et de dépression.

 

Notes

[1] Les communes suivante soutiennent la campagne en permettant à une ou plusieurs écoles de prendre part aux mesures : Anderlecht (1 école), Auderghem (4 écoles), Berchem-Sainte-Agathe (5 écoles), Bruxelles (6 écoles), Etterbeek (2 écoles), Forest (1 école), Ganshoren (2 écoles), Ixelles (5 écoles), Jette (10 écoles), Koekelberg (2 écoles), Molenbeek (nombre d’écoles à préciser), Saint-Gilles (4 écoles), Saint-Josse (2 écoles), Schaerbeek (1 école), Uccle (1 école), Watermael-Boitsfort (1 école) et Woluwe-Saint-Pierre (9 écoles). La communes d’Ixelles financera également l’installation de tube NO2 sur les résidences Jean Van Aa et Les heures douces, et celle de Saint-Gilles sur la crèche Ketje, le centre culturel Jacques Franck, la maison de l’emploi et la piscine Victor Boin.

 

Pour plus d’information :

Pierre Dornier

Les chercheurs d’air

pierre@leschercheursdair.be

+32 496 81 52 63

 

Pascal Devos

Cabinet du Ministre bruxellois Alain Maron, en charge de l’Environnement

pdevos@gov.brussels

+32 478 34 23 77


Burgers meten 12 maanden de luchtvervuiling in Brussel

De vzw De Luchtzoekers lanceert vandaag met de steun van Leefmilieu Brussel, Brussels minister van Leefmilieu Alain Maron, de stichting Bloomberg Philanthropies en 17 gemeenten [1] van het Brussels Gewest een nieuwe campagne voor wetenschappelijke samenwerking om na te gaan welke de sterk vervuilde delen van de hoofdstad zijn en daar iets aan te doen.

In het kader van deze campagne worden de Brusselaars opgeroepen om van oktober 2020 tot oktober 2021 gratis de concentraties stikstofdioxide (NO2) voor hun woning te meten. Op die manier komen de deelne(e)m(st)ers meer te weten over de kwaliteit van de lucht die ze in de loop van een jaar inademen.

Op Europese schaal is dit een project van ongeziene omvang: het zal immers de eerste keer zijn dat een project voor NO2-meting door de bevolking zo lang zal duren (12 maanden).

Pierre Dornier, oprichter en voorzitter van de vzw De Luchtzoekers, verklaart: “Zoals de COVID-19-pandemie heeft aangetoond, is het heel moeilijk om te strijden tegen iets wat we niet zien. Door de luchtvervuiling zichtbaar te maken, maken we ze ook kwetsbaar. Er moeten dus grote inspanningen worden geleverd om de luchtkwaliteit in Brussel op duurzame wijze te verbeteren.

Alain Maron, Brussels minister van Leefmilieu, stelt: “De luchtvervuiling vormt een groot probleem voor de volksgezondheid en de Brusselse Regering wil daar absoluut iets aan doen. Wij werken momenteel aan het versterken van het officiële meetnetwerk van de luchtkwaliteit, maar daarnaast vinden we het ook van groot belang om dergelijke burgerinitiatieven te ondersteunen. Door de luchtvervuiling op een aantal gevoelige plaatsen in het gewest grondiger te onderzoeken, moet dit project ons in staat stellen onze politieke beslissingen te onderbouwen en tegelijk de Brusselaars sensibiliseren voor deze belangrijke problematiek.”

Antha Williams, Directrice Milieuprogramma’s bij Bloomberg Philanthropies, verklaart: “De COVID-19-pandemie heeft ons niet alleen getoond hoe belangrijk het is om gezonde lucht te kunnen inademen, maar ook hoezeer de burgers en de gemeenschappen in staat zijn om elkaar te beschermen en samen te werken aan een gemeenschappelijk doel. We zijn heel blij dat we steun kunnen bieden aan dit project dat collectieve actie vooropzet om het brede publiek te sensibiliseren voor de problematiek van de luchtvervuiling en tot concrete veranderingen te komen.”

Bovenop de 50 burgers die zullen worden geselecteerd om deel te nemen aan het project, werken ook meer dan 60 scholen uit het Brussels Hoofdstedelijk Gewest mee aan deze campagne door metingen uit te voeren op hun speelplaats.

Pierre Dornier voegt er nog aan toe: “De luchtvervuiling kan bij kinderen chronische ziekten veroorzaken, omdat hun lichaam nog niet volgroeid is. Een kind vervuilde lucht laten inademen, is net als een kind alcohol laten drinken of sigaretten laten roken – dat is onaanvaardbaar. We moeten alles in het werk stellen om hun zo snel mogelijk een gezonde lucht te garanderen.

De gegevens die tijdens dit project zullen worden ingezameld, zullen worden geanalyseerd door een onafhankelijk laboratorium en moeten het mogelijk maken om de plaatsen vast te stellen en in kaart te brengen waar de vervuiling hoger ligt dan de aanbevelingen van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) en waar het eerst actie moet worden ondernomen.

In België vormt de luchtvervuiling een groot probleem voor de volksgezondheid. Volgens een recent rapport van het Europees Milieuagentschap zou zij 9.380 vroegtijdige overlijdens per jaar veroorzaken. In 2016 zou stikstofdioxide verantwoordelijk zijn geweest voor 1 600 vroegtijdige overlijdens in ons land. Zoals blijkt uit een groot aantal studies heeft de luchtvervuiling bijzonder schadelijke gevolgen voor de gezondheid van kinderen: verminderde longfunctie, meer gevallen van astma en chronische bronchitis, verhoogd risico van obesitas, diabetes, neurologische aandoeningen en depressie.

 

Voetnoten

[1] De volgende gemeenten steunen de campagne door een of meer scholen te laten deelnemen aan het project: Anderlecht (1 school), Brussel (6 scholen), Elsene (5 scholen), Etterbeek (2 scholen), Ganshoren (2 scholen), Jette (10 scholen), Koekelberg (2 scholen), Molenbeek (aantal scholen nog mee te delen), Oudergem (4 scholen), Schaarbeek (1 school), Sint-Agatha-Berchem (5 scholen), Sint-Gillis (4 scholen), Sint-Joost-ten-Node (2 scholen), Sint-Pieters-Woluwe (9 scholen), Ukkel (1 school), Vorst (1 school) en Watermaal-Bosvoorde (1 school). De gemeente Elsene zal ook de plaatsing van de NO2-buisjes op de residenties Jean Van Aa en Uren van Geluk financieren en de gemeente Sint-Gillis die op de crèche Ketje, het Cultureel Centrum Jacques Franck, het Jobhuis en het zwembad Victor Boin.

 

Inlichtingen:

Pierre Dornier

De Luchtzoekers

pierre@leschercheursdair.be

+32 496 81 52 63

 

Pascal Devos

Kabinet van Brussels Minister Alain Maron, bevoegd voor Leefmilieu

pdevos@gov.brussels

+32 478 34 23 77


12 months of citizen science to tackle air pollution in Brussels

NGO Les Chercheurs d’Air, with the support of Brussels Environment, the Brussels Minister for the Environment Alain Maron, Bloomberg Philanthropies and 17 municipalities [1] of the Brussels-Capital Region, is launching today a new collaborative science campaign to identify and tackle highly polluted areas of the capital.

As part of this campaign, Brussels citizens are invited to measure the concentrations of nitrogen dioxide (NO2) at their homes from October 2020 to October 2021 and this free of charge. Participants will be able to learn more about the quality of the air they breathe over the course of a year.

In Europe, the scale of this project is unprecedented: it will be the first time that a citizen science project will measure NO2 over that extended period of time (12 months).

Pierre Dornier, founder and president of Les Chercheurs d’air, said: “As the COVID-19 pandemic has shown us, it is very difficult to fight something that we cannot see. Making air pollution visible is making it vulnerable and giving us a better chance to fight it. Greater efforts must be made to sustainably improve the quality of the air in Brussels.

Alain Maron, Brussels Minister for the Environment, said: “Air pollution is a real public health problem, which the Brussels Government wants to tackle head on. In addition to strengthening the official air quality measurement network, on which we are working, supporting citizens’ initiatives of this type seems crucial to us. By studying the air pollution in more depth in sensitive places in the Region, this project will inform our political decisions, while making Brussels residents aware of this important issue.

Antha Williams, Head of Environment Programs at Bloomberg Philanthropies, said: “The COVID-19 pandemic has shown us not only the urgent need for clean air, but also the capacity for citizens and communities to protect each other and work together towards a common goal. We’re thrilled to support this project that harnesses the power of collective action to raise awareness around air pollution and effect real change.”

In addition to the 50 citizens who will be selected to participate in the project, more than 60 schools in the Brussels-Capital Region will also take part in the campaign by taking measurements in their playground.

Pierre Dornier added: “Air pollution can cause chronic diseases in children because their bodies are not yet mature. Letting a child breathe polluted air is like letting him drink alcohol or smoke cigarettes, it is unacceptable. Everything must be done to guarantee them healthy air without further delay.

The data collected during this project will be analyzed by an independent laboratory and will identify and map areas in which pollution exceeds World Health Organization (WHO) limits and where actions should be taken.

In Belgium, air pollution is a real health issue. According to a recent report from the European Environment Agency, it is the cause of 9,380 premature deaths per year. In 2016 nitrogen dioxide was responsible for 1,600 premature deaths in the country. As numerous studies show, air pollution has particularly harmful effects on public health: weakening of lung function, increased cases of asthma and chronic bronchitis, increased risk of obesity, diabetes, neurological disorders and depression.

 

Notes

[1] The following municipalities support the campaign by allowing one or more schools to take part to measurements : Anderlecht (1 school), Auderghem (4 schools), Berchem-Sainte-Agathe (5 schools), Brussels (6 schools), Etterbeek (2 schools), Forest (1 school), Ganshoren (2 schools), Ixelles (5 schools), Jette (10 schools), Koekelberg (2 schools), Molenbeek (number of schools to be confirmed), Saint-Gilles (4 schools), Saint-Josse (2 schools), Schaerbeek (1 school), Uccle (1 school), Watermael-Boitsfort (1 school) and Woluwe-Saint-Pierre (9 schools). Ixelles is also going to pay to install NO2 tubes on retirement homes Jean Van Aa and Les heures douces, and Saint-Gilles on crèche Ketje, cultural center Jacques Franck, the job center (maison de l’emploi) and swimming pool Victor Boin.

 

For more information:

Pierre Dornier

Les chercheurs d’air

pierre@leschercheursdair.be

+32 496 81 52 63

 

Pascal Devos

Cabinet du Ministre bruxellois Alain Maron, en charge de l’Environnement

pdevos@gov.brussels

+32 478 34 23 77